Introduction in EnglishMERKTEKENS OP GASHOUDERS
In Luchtvaartkennis 2025-4 verscheen het artikel "Plaatsaanduidingen voor de luchtvaart op gebouwen" van Jan Evert Leeuw, waarin de geschiedenis
van het door dhr. Lugard ontworpen markeringssysteem voor gashouders, ter oriëntatie van vliegeniers, wordt beschreven.
Hier vindt U enkele lijsten van deze markeringen en foto's, waarvoor geen plaats was in het artikel.
INDEX KOOLHOVEN
In Luchtvaartkennis 2025-3 werd het boek "Frits Koolhoven 1886-1946, de meest briljante Nederlandse vliegtuigconstructeur" van Dik Top besproken. Frits Gerdessen en Rob Hamann hebben een
index voor dit omvangrijke boek samengesteld, deze is als pdf (in totaal 23 pagina's) hier te downloaden.
NIEUWS:
- LUCHTVAARTKENNIS Nummer 4 van 2026 komt naar verwachting rond 15 december a.s. uit.
- Door Verenigde Vleugels wordt de serie "Uitgelicht" uitgegeven, over vliegtuigtypen welke in Nederland en België een rol hebben gespeeld. Zowel deel 1 (Fokker F.7-3m), deel 2 (Sud Aviation SE 210 Caravelle), deel 3 (Fokker F28 Fellowship), deel 4 (Lockheed Constellation) en deel 5 (Messerschmitt Me 262) zijn geschreven door de LUCHTVAARTKENNIS redactie. Meer
informatie/bestellingen via info@verenigdevleugels.nl.
- Nummers van LUCHTVAARTKENNIS vanaf 2010, en ouder dan vijf jaar, worden digitaal beschikbaar
gesteld via de website van de KNVvL.
- Het Nederlands Luchtvaartuig Register per begin mei 2014 (en alle mutaties sindsdien) is online beschikbaar; inclusief aanvullingen uit niet officiële bronnen.
- Biografische bouwstenen: (aspirant) KLM vliegers uit de jaren 20 en 30.
In het meest recente nummer van Luchtvaartkennis (No.3 2026, 76ste jaargang):
Koolhoven Ontwerp 1142 en de Poolse marine - de vergeten "rivaal" van de Italiaanse Cant, door Waldemar Nadolny
In Luchtvaartkennis 2004-1 verscheen een artikel van Dik Top en Jan den Das over de Koolhoven Ontwerp 1142 torpedobommenwerper en de onderhandelingen in 1938 en 1939 over aankoop van dit vliegtuig door Noorwegen en Zweden. Uit recent onderzoek blijkt
dat rond dezelfde tijd ook met Polen werd onderhandeld over aankoop van Ontwerp 1142.
Het artikel beschrijft uitgebreid de zoektocht van de Poolse marine naar vliegend materieel en ook de pogingen van Fokker en de verdere pogingen van Koolhoven de Polen te interesseren in hun vliegtuigontwerpen.
Vliegtuigen met nucleaire motoren - "range measured in days instead of miles", door Arno Landewers
In de jaren 40 en 50 werd in de Verenigde Staten gewerkt aan nucleaire motoren voor vliegtuigen. Hierbij waren, naast motorfabrikanten General Electric en Pratt & Whitney, diverse grote vliegtuigbouwers betrokken. Er werden wel vluchten gemaakt met een atoomreactor aan boord, maar het ontwerpen van een effectieve motor bleek zeer complex. De belofte van vliegtuigen met een oneindig bereik en berichten dat in de Sovjet-Unie ook aan nucleaire motoren werd gewerkt, zorgden ervoor dat het programma desondanks bleef doorlopen en een miljard dollar opsoupeerde voordat het werd stilgelegd. De droom van nucleair vliegen eindigde daarmee niet. In een recente NASA-studie over nieuwe manieren van voortstuwing voor vliegtuigen, wordt naast elektrische energie ook nucleaire energie als serieuze optie genoemd. Bovendien is inmiddels in Rusland een nucleair aangedreven kruisraket ontwikkeld.
Fokker C.XII, door Frits Gerdessen
In 1935 was de Luchtvaartafdeling (LVA) van het Nederlandse leger dringend toe aan een nieuw lesvliegtuig voor de voortgezette opleiding, ook bruikbaar als verkenner, als opvolger van de Fokker C.I. Koolhoven bood hiervoor de F.K. 51 aan (die de LVA uiteindelijk aanschaften). Fokker bood de C.XII aan, die nooit werd gebouwd ondanks pogingen het toestel, naast aan de LVA, in Zuid-Amerika te verkopen.
Vaste rubrieken:
Het web - luchtvaarthistorie op Internet door Frank van de Goor.
Mutaties Nederlands Luchtvaartuig Register door Arno Landewers.
Boekbespreking: Farman Jaribu- The First French Monoplane Airliner, door Rob J.M. Mulder (European Airlines Rob Mulder, 2026).
Inhoud oudere nummers
Losse nummers van LUCHTVAARTKENNIS kosten EUR 10,00 (voor de recente nummers). Voor het bestellen van een exemplaar of abonnement (EUR 34 per jaar voor vier nummers) kunt u
contact opnemen.
Luchtvaart historisch tijdschrift LUCHTVAARTKENNIS LUCHTVAARTKENNIS is het oudste luchtvaart historisch tijdschrift in Nederland. In LUCHTVAARTKENNIS verschijnen artikelen
over uiteenlopende luchtvaarthistorische onderwerpen. De onderwerpen richten zich
met name op de luchtvaartgeschiedenis van Nederland en de (al dan niet voormalige) overzeese gebiedsdelen, maar ook worden
regelmatig andere onderwerpen uit de luchtvaartgeschiedenis belicht. In LUCHTVAARTKENNIS wordt vooral aandacht geschonken aan
onderwerpen die elders niet zo vaak aan de orde komen, of die niet in de meer gangbare literatuur te vinden zijn. Veelal
zijn deze artikelen gebaseerd op resultaten uit niet eerder gepubliceerd onderzoek. Op deze wijze wordt een schat aan
informatie geboden die elders niet gemakkelijk te vinden is. Artikelen in LUCHTVAARTKENNIS vormen regelmatig de basis voor
op een groot publiek gerichte publicaties over luchtvaart. Onder de auteurs zijn gerenommeerde luchtvaarthistorici. Verder geeft LUCHTVAARTKENNIS historische context bij
actuele onderwerpen.
LUCHTVAARTKENNIS streeft niet naar het bereiken van een zo groot mogelijk publiek en wordt niet uitgegeven met een winstoogmerk.
Binnen de redactionele formule van LUCHTVAARTKENNIS is nadrukkelijk ruimte voor het plaatsen van door lezers ingezonden
artikelen waaraan nauwelijks beperkingen worden gesteld - behalve dan dat LUCHTVAARTKENNIS publiceert over onderwerpen die
elders al niet uitgebreid behandeld zijn of -voor nieuwe generaties- steeds opnieuw worden beschreven.Aanwijzingen voor auteurs (pdf bestand).
LUCHTVAARTKENNIS bevat enkele vaste rubrieken:
- besprekingen van recent verschenen boeken rond luchtvaarthistorie;
- mutaties in het Nederlands luchtvaartuigregister;
In deze rubriek wordt óók de informatie die niet blijvend op Internet te vinden is gepubliceerd. Tevens vormt deze rubriek één van de
pijlers onder de vastlegging van het Nederlands luchtvaartuigregister: een belangrijke bron voor luchtvaart historisch onderzoek.
- modelbouw;
- bespreking van sites op Internet waar informatie over luchtvaarthistorie kan worden gevonden.
De redactie van LUCHTVAARTKENNIS bestaat uit Arno Landewers (hoofdredacteur) en Loet Kuipers, als adviseur treedt Harm Hazewinkel op.
De Afdeling Algemene Luchtvaart Kennis (ALK) van de KNVvL
Het blad LUCHTVAARTKENNIS wordt gemaakt door de Stichting Air-Britain Netherlands voor de Afdeling Algemene Luchtvaart Kennis (ALK) van de Koninklijk Nederlandse Vereniging voor Luchtvaart (KNVvL). De afdeling verenigt
geïnteresseerden in de luchtvaartgeschiedenis en luchtvaart in het algemeen. De leden krijgen vier maal per jaar het blad LUCHTVAARTKENNIS toegezonden, en zes maal per jaar het blad Verenigde Vleugels.
Publicaties
Luchtvaartkennis publiceert met enige regelmaat boeken over onderwerpen uit de Nederlandse
luchtvaarthistorie. Onder de uitgaven zijn een overzicht voor het vooroorlogse Nederlands-Indische luchtvaartuig register, een boek over de Haagse vliegtuigbouwer Pander, bundeling van de rapporten rond het ongeval met de
KLM DC-2 "Uiver", een boek over de eerste Nederlandse vliegtuigfabriek Spijker, en "van A tot Z", een historisch overzicht van alle Nationaliteitskenmerken op vliegtuigen (de zogenaamde pre-fixen) in de burgerluchtvaart van 1919 tot heden. Helaas
zijn deze publicaties alleen nog antiquarisch te verkrijgen.
Zie hier voor nadere details.
Oproep: negatieven en afdrukken
Een ander, lang lopend project is de digitalisering van de collectie negatieven.
Hoewel er nog veel tijd moet worden gestoken in inventarisatie en correcties van de
afbeeldingen willen wij benadrukken dat we blijvend geïnteresseerd zijn in uitbreiding van de
collectie, die inmiddels uit ruim 6000 afbeeldingen bestaat. Met name negatieven en afdrukken met Nederlands gerelateerd vliegtuigen kunnen op een warme belangstelling rekenen. Als u overweegt uw collectie foto's of negatieven met afbeeldingen van
vliegtuigen geheel of gedeeltelijk van de hand te doen horen wij graag van u. Eind 2008 en begin 2015 zijn delen van
de collectie op CD-ROM uitkomen en aan de leden toegestuurd. Nadere informatie over de uitgebrachte
CD-ROM's is hier te vinden.
Voor inlichtingen: Arno Landewers
Jaarvergadering
Jaarlijks vindt de jaarvergadering van de afdeling plaats.
Hierbij zijn leden, lezers en belangstellenden welkom. Een uitgelezen mogelijkheid om bestuur, redactie en mede-leden/lezers te ontmoeten!
In het meest recente nummer van Luchtvaartkennis (No.3 2026, 76ste jaargang):
